Phạm Lãi tướng quốc giang hồ

Trong thời Đông chu liệt quốc, Phạm Lãi có lẽ là nhân vật đặc biệt và đáng nhớ nhất. Về con người này ngay cả trong sử sách Trung Quốc, cũng có nhiều ghi chép khác nhau. Nhưng tất cả đều ghi nhận một điểm ông là nhân vật hiếm hoi đã biết và đã dám rời bỏ ngôi tướng quốc sau ngày Việt Vương Câu Tiễn chiến thắng Ngô Phù Sai để biệt tích giang hồ. Là nhà chiến lược bên cạnh Việt Vương Câu Tiễn, Phạm Lãi đã vạch cho Câu Tiễn từng đường đi nước bước sau trận thảm bại nhục nhã dẫn tới mất nước ở Cối Kê. Ông đã cùng Văn Chủng củng cố niềm tin phục quốc cho Câu Tiễn, đã cùng Tây Thi sang Ngô để dâng người đẹp nhất nước cho kẻ thù và ở lại làm con tin hai năm trời đằng đẳng. Sau ba năm, khổ nhục kế, Câu Tiễn với Phạm Lãi đến và hỏi: “Vua Ngô đã giết Ngũ Tử Tư, những kẻ ai dua nhà vua rất đông, bây giờ đã đánh được chưa?” Phạm Lãi đáp: “Chưa được” Mùa đông năm sau, vua Ngô đi học chư hầu ở Hoàng Trì, quân tinh nhuệ đi theo hết chỉ còn lại thái tử và những người già. Câu Tiễn lại hỏi Phạm Lãi: “Đánh được chưa?” Phạm Lãi đáp: “Được rồi đấy!”. Câu Tiễn nghe theo, xuất quân, thắng to, giết được thái tử. Bảy năm sau thắng nữa, dồn Ngô Phù Sai lên núi Cô Tô. Phù Sai cầu hòa. Câu Tiễn dùng dằng không nở. Phạm Lãi khuyên: “Nay trời đang đem nước Ngô trao cho nước Việt. Nước Việt có nên làm trái lệnh trời không?”. Câu Tiễn bức tử Ngô Phù Sai. Sau đó Câu Tiễn được Nguyên Vương nhà Chu ban tước bá. Trong bữa tiệc mừng chiến thắng, Phạm Lãi thấy nhà vua không vui, như không thể cười được. Ông bảo khai quốc công thần Văn Chủng: “Chim đã hết thì cũng tốt phải cất, thỏ khôn đã chết thì chó săn bị nấu. Vua Việt là người cổ dài, miệng diều hâu, có thể cùng lo lúc hoạn nạn, nhưng không thể cùng vui sướng với ông ta. Sao lại không bỏ đi?”. Văn Chủng không nghe. Sau đó quả nhiên bị dèm pha rồi bị Câu Tiễn bức tử. Phạm Lãi bỏ đi trên một con thuyền nhẹ như lông hồng, sang nước Tề rồi sau đó biệt tích. Người sau nói ông đi cùng người đẹp Tây Thi. Tư Mã Thiên thì cho là ông sang Tề, đổi họ tên tự gọi là Chi Di Tử, cày ruộng ở bờ biển, khổ thân cố sức, cha con cùng làm ăn, sau giàu có. Người nước Tề lại mời ông làm tướng quốc. Được ít lâu ông than: “Trong nhà thì có hàng ngàn lạng vàng, làm quan thì đến công, khanh, tướng quốc, kẻ áo vải được thế là tột bực rồi, giữ mãi cái tiếng tăm lừng lẫy ấy là không tốt”. Bèn thu vén đồ đạc tư trang, lại trốn đi. Sau đó ông lại đổi tên là Đào Chu Công, nổi danh ở đất Đào. Tư Ma Thiên viết: “Phạm Lãi ba lần đổi chỗ ở mà thành danh trong thiên hạ. Không phải ông ta chỉ bỏ đi một cách dễ dàng và thế là hết. Ông ta ở đâu là nổi dây ở đấy”. Có thể bình luận thêm: Đối với những người như Phạm Lãi đời là một cuộc đỏ đen, danh vọng, tiền bạc chỉ là nước trôi mây nổi. Chi bằng nghe lời Lão Tử: “Thành công rồi bỏ đi là hơn. Vì đi rồi thì không ai còn đuổi được nữa!”.(Đạo Đức Kinh)
Hương Linh – Du Lịch – Tổng cục du lịch – Bộ VH-TT-DL – Hà Nội – Năm (15(67))1999.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *